Aradığınızı Bulacaksınız...

AĞIZ KURULUĞU – NEDENLERİ VE TEDAVİSİ

AĞIZ KURULUĞU – NEDENLERİ VE TEDAVİSİ


Ağız kuruluğu ağızda veya boğaz bölgesinde tükürük eksikliği sonucu ortaya çıkar. Birçok ağız kuruluğu belirtileri sürekli bir rahatsızlığa neden olarak, günlük yaşamı olumsuz etkileyebilir.
İnsanda tükürük bezlerince üretilen tükürük % 98 oranında su, enzimler, elektrolitler, mukus ve anti-bakteriyel bileşikler içerir. Tükürük ayrıca boğazın kayganlaşmasını, dilin ve dişlerin korunmasını ve ağız dokularının yumuşak kalmasını sağlar. Ayrıca sindirimin başlamasını ve ağızdaki yiyeceklerin dişlerle birlikte parçalanmasını sağlar. Bu nedenle tükürük eksikliğinin neden olduğu ağız kuruluğu dişlerde oyukların artmasına, konuşmada, yemek yemede ve nefes almada zorlanmalara neden olur.

Ağız Kuruluğunun Nedenleri

Ağız kuruluğunun yaşlanma, sağlık sorunları, ilaçlar, ameliyatlar ve yaşam tarzından kaynaklanan birçok nedeni vardır. Bazı nedenler yaşam tarzında yapılabilecek değişikliklerle kolayca düzeltilebilir fakat ilaçlar ve hastalıklarla ilgili diğer nedenleri tedavi etmek daha zordur. Ağız kuruluğunun başlıca nedenleri şunlardır:
1. Hayat Tarzı
Sigara içmek tükürük üretimini azaltabilir. Tütün çiğnemek de aynı etkiyi yapar. Bu nedenle ağız kuruluğu çeken bazı kişilerde sigarayı bırakmak ya da azaltmak ağız kuruluğunu önemli ölçüde önleyebilir. Alkol içerikli içecekler ve kafein içerikli (çay, kahve, gazlı içecekler vb.) içecekler de dehidrasyona (su kaybına) neden olarak ağız kuruluğuna yol açabilir. Ayrıca uzun periyotlarla ağızdan solumak da ağız kuruluğuna yol açar.
2. İlaçların Yan Etkileri
Birçok ilaç ağız kuruluğuna neden olur. Bir çalışmada 3 ve daha fazla ilaç alan hastalarda ağız kuruluğu görülme ihtimalinin % 60 olduğu ortaya çıkmıştır. Antihistaminler, ağrı kesiciler, kan basıncı ilaçları, antidepresanlar, kemoterapi, kas gevşeticiler, hipertansiyon, obezite, akne, mental bozukluklar, astım, epilepsi, Parkinson hastalığı ve idrar sökücü ilaçların hepsi ağız kuruluğuna yol açmaktadır. Kullandığınız ilaçların tükürük üretiminin azalmasına ve ağız kuruluğuna neden olduğunu düşünüyorsanız doktora başvurun.
3. Hastalıklar, Enfeksiyonlar ve Sağlık Sorunları
Ağız kuruluğu HİV/AİDS, diyabet, anemi, Sjögren sendromu, romatoit artrit, kistik fibrozis ve vurgun gibi hastalık ve enfekiyonların belirtisi olarak ortaya çıkabilmektedir.
4. Tıbbi Tedavilerin Yan Etkileri
Bazı tıbbi tedaviler ağız kuruluğuna yol açabilir. Radyasyon tedavisi ve kafa bölgesinden yapılan kemoterapiler tükürük bezlerinin hasar görmesi sonucu kronik ağız kuruluğuna neden olur.
5. Travma ve Ameliyatlar
Bazı durumlarda travma veya ağız sakatlıkları tükürük bezlerinde geri döndürülemez hasarlar ortaya çıkarabilir. Bazen de boyun ve kafa bölgesindeki hasarlar da tükürük bezlerinin daha az tükürük üretmesine neden olur. Bazı cerrahi işlemler de tükürük bezlerine zarar verebilir.

Ağız Kuruluğu Tedavisi

Ağız kuruluğunun tedavisi pek kolay değildir. Tedavi şekli ağız kuruluğunun nedenlerine göre değişir. Bunun için günlük rutinler ve enzim temelli ürünler kullanılabilmektedir. Ağız kuruluğuna doğrudan ilaçların yan etkileri neden oluyorsa doktora başvurulmalıdır. Başlıca tedavi yöntemleri şunlardır:
1. Bol Su İçmek
Günlük en az 8 bardak su tüketimi uzmanlarca tavsiye edilmektedir. Kafein içerikli içecekler dehidrasyona ve dolayısıyla ağız kuruluğuna, baş ağrılarına, yorgunluğa, cildin kurumasına neden olur. Bu nedenle yeterince su içmek çok önemlidir. Su içmek aynı zamanda nefes kalitesini artırır ve ağız kuruluğunu önlemek için çok önemli bir takviyedir.
2. Sakız Çiğnemek
Sakız çiğnemek de tükürük üretimini uyarıcı etki yaparak ağız kuruluğunu engeller.
3. Yiyecek ve İçecekler
Yemek yerken sık sık sıvı takviyesi yapmak önemlidir. Su ve şekersiz içecekler bu ihtiyacı karşılar. Sıvılar sadece çiğnemeyi ve yutmayı kolaylaştırmakla kalmaz aynı zamanda yiyeceklerden daha fazla tat almayı da sağlar.
4. Diş Temizliği
Dişleri düzenli bir şekilde fırçalamak (flor içerikli diş macunuyla) ve günde 1 kez diş ipi ile temizlemek dişlerin, diş etlerinin, ağız dokusunun korunmasını sağlar ve ağız kuruluğu semptomlarının ortadan kaldırılmasına yardımcı olur. Ayrıca günde 1 kez dili sürtmek de enfeksiyon gelişimini engeller. Bu nedenlerle ağız kuruluğunu önlemede ağız hijyeni çok önemlidir.
5. Burundan Solumak
Bu ağız kuruluğu tedavisinde en zor aynı zamanda en etkili yöntemdir. Baz insanlar ağızdan solumayı alışkanlık haline getirmiştir. Bazıları da nazal (burunla ilgili) ya da sinüs problemleri nedeniyle burundan solumakta zorlanabilirler. Sürekli olarak ağızdan solumak ağız kuruluğunun doğrudan sebebi olabilir. Ağızdan alınan hava kuru olduğu için ağız dokularını kurutur. Burundan alınan hava ise burundaki mukus ve burun kılları sayesinde nemlenerek geçer.
6. Nemli Hava
Sürekli olarak kuru hava ve iklime sahip bir bölgede yaşamak ağız kuruluğuna neden olur. Bu nedenle böyle ortamlarda ara ara nemlendirici araçlar kullanmak ağız kuruluğunu engelleyebilir.
7. Diğer Önleyici Etkiler
  • Tükürük salgılanmasını uyaran ilaçlar ve ağız spreyleri kullanmak.
  • Karbonhidrat alımını azaltmak. (pasta, ekmek gibi yiyeceklerin yutması zordur ve çiğnemek, yutmak ve sindirmek için daha fazla su gerekir.)
  • Baharat ve çok fazla şeker içeren yiyeceklerden kaçınmak.
  • Düzenli olarak yatmadan önce 1 bardak su içmek.
  • Düzenli olarak (en azından yılda 2 kez) diş hekimine görünmek ve ağız sağlığı konusunda tavsiyeler almak.
Share on Google Plus

About İbrahim Can Gezer

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.
    Blogger Comment

0 yorum:

Yorum Gönder